Podczas posiedzenia Rady Prezydentów BusinessEurope (CoPres), które odbyło się w Dublinie na zaproszenie irlandzkiej federacji Ibec, organizacje członkowskie przyjęły Deklarację Dublińską dotyczącą konkurencyjności europejskiej gospodarki. Dokument został przekazany na ręce prezydencji irlandzkiej, która 1 lipca rozpoczyna przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej.
Wojna w Ukrainie, utrzymujące się napięcia na Bliskim Wschodzie, wysokie ceny energii, rosnąca fragmentacja światowej gospodarki oraz coraz silniejsza konkurencja ze strony Stanów Zjednoczonych i Chin wywierają presję na europejskie przedsiębiorstwa we wszystkich sektorach gospodarki. Jednocześnie, utrzymanie silnej gospodarki europejskiej jest warunkiem dalszego skutecznego wspierania Ukrainy oraz budowania bezpieczeństwa i odporności całego kontynentu.
BusinessEurope zwraca uwagę, że w ostatnich miesiącach Unia Europejska podjęła szereg ważnych inicjatyw, inspirowanych m.in. raportami Enrica Letty i Mario Draghiego. Jednak w naszej ocenie tempo wdrażania reform pozostaje niewystarczające wobec skali wyzwań, przed którymi stoi Europa.
Uproszczenie regulacji i pogłębienie jednolitego rynku
Jednym z najważniejszych postulatów zawartych w deklaracji jest przyspieszenie działań na rzecz ograniczenia obciążeń regulacyjnych dla przedsiębiorstw. BusinessEurope podkreśla, że zapowiadane przez Komisję Europejską uproszczenia nie są jeszcze odczuwalne dla firm. Dlatego konieczne jest nie tylko dokończenie prac nad pakietami Omnibus, ale również przedstawienie kolejnych propozycji ograniczających biurokrację.
Europejski biznes apeluje także o usunięcie istniejących barier utrudniających działalność transgraniczną na jednolitym rynku oraz o wstrzymanie nowych inicjatyw legislacyjnych generujących dodatkowe obciążenia administracyjne. Wśród postulatów znalazło się również szybkie przyjęcie koncepcji „EU Inc.” – nowej europejskiej formy prawnej spółki, która miałaby ułatwić prowadzenie działalności gospodarczej w całej UE.
Niższe ceny energii i konkurencyjna transformacja
Drugim kluczowym obszarem wskazanym w deklaracji są koszty energii. BusinessEurope zwraca uwagę, że ceny energii w Europie pozostają znacząco wyższe niż u naszych głównych konkurentów gospodarczych, a ostatnie wydarzenia geopolityczne dodatkowo zwiększają ich zmienność.
Organizacja apeluje o wykorzystanie planowanych reform dotyczących opodatkowania energii i opłat sieciowych do obniżenia kosztów energii dla przemysłu. Jednocześnie podkreśla potrzebę dalszej integracji europejskich rynków energii oraz stworzenia warunków umożliwiających opłacalną dekarbonizację przemysłu. Szczególną uwagę zwrócono również na konieczność dostosowania systemu ETS w taki sposób, aby zachować jego cele klimatyczne, jednocześnie ograniczając negatywny wpływ na konkurencyjność europejskich przedsiębiorstw.
Handel i bezpieczeństwo gospodarcze
W deklaracji istotne miejsce zajmuje także polityka handlowa. BusinessEurope pozytywnie ocenia postępy w negocjacjach umów handlowych z Mercosur, Indiami, Australią, Indonezją i Meksykiem, wskazując, że dywersyfikacja partnerstw gospodarczych jest niezbędna dla zwiększenia odporności europejskiej gospodarki.
Przedsiębiorcy apelują również o stabilizację relacji handlowych ze Stanami Zjednoczonymi, rozwijanie współpracy z Wielką Brytanią oraz skuteczne przeciwdziałanie zakłóceniom konkurencji wynikającym z nadwyżek produkcyjnych wspieranych przez państwo, przede wszystkim w relacjach z Chinami. Jednocześnie podkreślają konieczność zabezpieczenia dostępu do surowców krytycznych, które będą kluczowe dla transformacji energetycznej i cyfrowej.
Inwestycje, innowacje i dostęp do kapitału
BusinessEurope wskazuje, że Europa nie odzyska konkurencyjności bez znaczącego zwiększenia inwestycji i innowacyjności. Dlatego organizacja apeluje o przyspieszenie budowy Unii Oszczędności i Inwestycji, poprawę dostępu przedsiębiorstw do finansowania oraz stworzenie bardziej elastycznych zasad polityki konkurencji wspierających rozwój europejskich championów technologicznych.
Szczególne znaczenie przypisano także przyszłym negocjacjom dotyczącym wieloletnich ram finansowych UE. Zdaniem BusinessEurope nowy budżet powinien w większym stopniu wspierać inwestycje wzmacniające konkurencyjność, badania naukowe, innowacje oraz rozwój infrastruktury.
Rynek pracy i kompetencje
Wśród priorytetów znalazły się również kwestie związane z rynkiem pracy. Przedsiębiorcy zwracają uwagę na pogłębiające się niedobory kompetencji oraz problemy demograficzne, które coraz częściej ograniczają możliwości rozwoju firm.
BusinessEurope opowiada się za uproszczeniem przepisów, lepszym wykorzystaniem dialogu społecznego oraz rozwojem elastycznych form kształcenia przez całe życie. Ważnym elementem jest również zwiększenie udziału kobiet w zawodach STEM oraz ułatwienie rekrutacji pracowników spoza UE w sektorach dotkniętych niedoborem siły roboczej.
Bezpieczeństwo i odporność Europy
Ostatni filar deklaracji dotyczy bezpieczeństwa i obronności. BusinessEurope podkreśla, że rozwój europejskiego potencjału obronnego powinien być postrzegany nie tylko przez pryzmat bezpieczeństwa, ale także jako impuls dla wzrostu gospodarczego, innowacji i rozwoju przemysłu.
Organizacja opowiada się za pogłębianiem współpracy publiczno-prywatnej w zakresie ochrony infrastruktury krytycznej oraz budowania odporności gospodarki na sytuacje kryzysowe.
Deklaracja Dublińska jasno pokazuje, że przedsiębiorcy oczekują obecnie przede wszystkim skutecznego wdrażania już zapowiedzianych reform. Wiele postulatów BusinessEurope pozostaje zbieżnych z priorytetami Konfederacji Lewiatan, w szczególności w zakresie uproszczenia regulacji, wzmocnienia jednolitego rynku, obniżenia kosztów energii, zwiększenia inwestycji oraz poprawy warunków prowadzenia działalności gospodarczej.
Przesłanie płynące z Dublina jest jednoznaczne: Europa nie potrzebuje kolejnych diagnoz. Potrzebuje szybkich i odważnych decyzji, które pozwolą przywrócić jej konkurencyjność, zdolność inwestycyjną oraz pozycję gospodarczą w coraz bardziej wymagającym otoczeniu międzynarodowym.
Deklaracja Dublińska (PDF, j. angielski)
Kinga Grafa, zastępczyni dyrektor generalnej Lewiatana ds. europejskich
Artykuł do Brussels Headlines – newslettera europejskiego Konfederacji Lewiatan – czerwiec 2026