W jaki sposób energetyka jądrowa może wzmocnić konkurencyjność Europy, zapewnić bezpieczeństwo dostaw energii i przyczynić się do dekarbonizacji gospodarki? O wyzwaniach i szansach dyskutowano podczas konferencji "Powering the Future: Policy & Siting Strategies for New Nuclear" zorganizowanej przez nucleareurope oraz Stałe Przedstawicielstwo RP przy UE w Brukseli.
Jednym z głównych punktów konferencji był panel otwierający pt. “Nuclear developments in the EU – industry and policy perspectives”, w którym wziął udział Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę na znaczenie energetyki jądrowej dla odbiorców energii w Polsce – zarówno przemysłowych, jak i indywidualnych – podkreślając jej rolę w zapewnianiu stabilnych dostaw i konkurencyjnych cen energii. Jak zaznaczył, rozwój sektora jądrowego to nie tylko element transformacji energetycznej, ale również istotny czynnik wzmacniający konkurencyjność europejskich i polskich firm.
W panelu uczestniczyli również: Massimo Garribba, zastępca dyrektora generalnego DG ENER w Komisji Europejskiej, który omówił nadchodzące zmiany w unijnych regulacjach dotyczących sektora jądrowego, oraz Marcin Kamiński z Polskich Elektrowni Jądrowych (PEJ), który zaprezentował bieżący stan przygotowań do budowy elektrowni jądrowych w Polsce oraz postulaty branży wobec polityki państwa.
Potrzeba spójnej polityki i szerokiego dialogu
W wystąpieniu otwierającym konferencję Emmanuel Brutin, dyrektor generalny nucleareurope, wskazał na rosnące znaczenie energii jądrowej dla bezpieczeństwa energetycznego Europy, dekarbonizacji i konkurencyjności gospodarczej. Zgodnie z aktualnymi planami energetyczno-klimatycznymi państw członkowskich (NECP), do 2050 r. moc zainstalowana w energetyce jądrowej ma przekroczyć 140 GW. Brutin zaznaczył jednak, że realizacja tych celów wymaga stworzenia sprzyjających ram regulacyjnych, wsparcia finansowego, a także rozwoju kadr – co stanowi obecnie jedno z głównych wyzwań.
Jednym z kluczowych tematów była również akceptacja społeczna dla nowych inwestycji. Brutin podkreślił, że projekty jądrowe powinny być realizowane w sposób włączający społeczności lokalne i oparte na transparentnym dialogu.
Lokalizacja i dialog z mieszkańcami
Drugi panel wydarzenia skoncentrowany był na strategiach lokalizacyjnych i budowaniu społecznej akceptacji dla energetyki jądrowej. Głos zabrali m.in.: Alena Mastantuono (Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny), Gerben Dijksterhuis (przewodniczący GMF i burmistrz holenderskiej gminy Borsele), Merja Airola (projekt TANDEM) oraz Antoine Guelfi (EDF). Paneliści zgodzili się co do tego, że sukces inwestycji jądrowych zależy od trwałych relacji z lokalnymi społecznościami – począwszy od etapu planowania, aż po eksploatację i zamknięcie instalacji.
Inwestycje i zaufanie jako warunek rozwoju sektora
W podsumowaniu konferencji, Arkadiusz Pluciński, zastępca Stałego Przedstawiciela RP przy UE, oraz Emmanuel Brutin zgodnie wskazali, że rozwój sektora jądrowego w UE będzie możliwy tylko wtedy, gdy polityki publiczne zostaną dostosowane do realiów inwestycyjnych, a dialog ze społeczeństwem stanie się integralną częścią każdego projektu.