Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach zainaugurował obchody 89. roku swojej działalności. Centralnym punktem Święta Uczelni było uroczyste nadanie tytułu doktora honoris causa dr Henryce Bochniarz, prezydentce założycielce Konfederacji Lewiatan, jednej z najważniejszych postaci polskiego życia gospodarczego i publicznego ostatnich dekad.
Laudację podczas uroczystości wygłosili: prof. dr hab. inż. Celina M. Olsza, rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, pełniąca także funkcję promotorki w przewodzie doktorskim oraz recenzenci – prof. dr hab. inż. Jerzy Buzek i prof. dr hab. Jerzy Hausner.
Prof. Jerzy Buzek podkreślił, że demokracja nie składa się wyłącznie z wyborów i trójpodziału władzy. O jej trwałości decydują instytucje społeczeństwa obywatelskiego, które są „sercem demokracji” i gwarantem stabilności państwa. Na tym tle szczególne miejsce zajmuje działalność Henryki Bochniarz jako architektki i głównej animatorki instytucji, które ukształtowały nowoczesną Polskę. Prof. Buzek wskazał m.in. na Konfederację Lewiatan, BusinessEurope, Europejskie Forum Nowych Idei, Kongres Kobiet, Akademię Przywództwa czy Nagrodę Literacką Nike jako przykłady instytucji, powszechnie znanych, których funkcjonowanie trudno sobie obecnie wyobrazić bez zaangażowania Henryki Bochniarz.
Jego słowa najlepiej oddają styl przywództwa Henryki Bochniarz: ciągłość i trwałość, wizjonerstwo oparte na wiedzy i doświadczeniu, innowacyjność połączoną ze sprawczością i tradycją. Jak zaznaczył, wszystkie te wartości nie miałyby znaczenia bez trwałych instytucji – bez nich nie ma sprawnego państwa.
Prof. Jerzy Hausner dopełnił portret Henryki Bochniarz, wskazując na jej asertywność i stanowczość połączone z rozwagą, zdolność do myślenia strategicznego oraz szczególne zaangażowanie w budowę instytucji, także na poziomie lokalnym, oraz w kulturę i edukację.
Przywództwo odpowiedzialne
W swoim wystąpieniu Henryka Bochniarz podziękowała władzom Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Senatowi uczelni, rodzinie oraz współpracownikom i współpracowniczkom, z których wielu towarzyszy jej od początku drogi zawodowej. Tytuł doktora honoris causa nazwała potwierdzeniem sensu tego, co robiła przez całe życie.
Podkreśliła, że gdyby Polska miała głównie takich przywódców jak Jerzy Buzek i Jerzy Hausner, byłaby „jeszcze dalej”, a jednocześnie zaznaczyła, jak wiele udało się osiągnąć i jak ważne jest docenienie drogi, którą przeszliśmy. Zwróciła uwagę na skok rozwojowy Polski na granicy cudu, ale też na to, że nie można dziś tylko „odcinać kuponów”. W świecie gwałtownej ekspansji technologicznej rozwój wymaga ciągłego wysiłku, inwestycji w ludzi i edukację.
Odwołała się również do obrazu „końca świata, jaki znaliśmy”, czyli rozpadu porządku instytucjonalnego ukształtowanego po II wojnie światowej. W tym kontekście przywołała analogię do dwudziestolecia międzywojennego jako dziś niedocenianego czasu Polski. Wspomniała Andrzeja Wierzbickiego, który inspirował ją przy tworzeniu Konfederacji Lewiatan. To on w latach 20. XX wieku współtworzył pierwszą organizację pracodawców, a ówczesna lewicowa prasa pisała ironicznie: „powstaje nowy Lewiatan”.
Instytucje, które żyją
Henryka Bochniarz podkreśliła, że zarówno Konfederacja Lewiatan, jak i Kongres Kobiet czy EFNI nie były projektami jednorazowymi, lecz długodystansową pracą zespołów, które konsekwentnie realizują cele.
Po tych wszystkich latach widzę, że te instytucje żyją – powiedziała Henryka Bochniarz.
Zwróciła też uwagę, że w czasach kryzysu kobiety świetnie sprawdzają się jako liderki. Jak dodała, jest pewna, że „ChatGPT jest kobietą, bo jest kreatywna, empatyczna i skora do współpracy”.
Pokolenia w momencie przełomu
Na zakończenie Henryka Bochniarz nawiązała do własnych doświadczeń z początku transformacji: do czasu nazwanej przez nią „spalonej ziemi”, kiedy Polska gospodarczo nie miało nic do zaoferowania, a mimo to zdołała zbudować nowoczesny kraj i znaleźć się wśród 20 gospodarek świata.
Oczywiście, że mamy kryzys. Oczywiście, że mamy „koniec świata”. Ale pamiętam tamte czasy. I widzę, ile zrobiliśmy – mówiła.
Podkreśliła, że młode pokolenie znajduje się dziś w równie przełomowym czasie, jak jej generacja w latach dziewięćdziesiątych. Od ich decyzji zależy kształt instytucji na kolejne dekady.
Uroczystość odbyła się 12 stycznia 2026 roku.