Trochę lepsze nastroje przedsiębiorców, ale nadal przeważają pesymiści
22 marca 2023

Trochę lepsze nastroje przedsiębiorców, ale nadal przeważają pesymiści

W marcu br. wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury kształtuje się na poziomie wyższym lub zbliżonym do prezentowanego w lutym br. Wskaźnik ten we wszystkich obszarach znajduje się jednak poniżej średniej długookresowej - podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Doświadczamy bardzo ciekawego zjawiska w odniesieniu do nastrojów polskich przedsiębiorców. Do niedawna nastroje były bardzo minorowe, a twarde dane pokazywały wzrosty w różnych branżach. Teraz nastroje wśród przedsiębiorców poprawiają się i to w większości branż, a twarde dane pokazują spadki. To prawdopodobnie oczekiwanie niższej inflacji poprawia nasze nastroje. Dotychczas inflacja była jedną z głównych przyczyn największych zmartwień pracodawców. Nie zmienia to jednak faktu, że w gospodarce nadal przeważają w większości pesymiści.

Niezmiennie najsłabsze nastroje dominują w budownictwie. To oczywiście konsekwencja wysokich stóp procentowych, zatrzymania inwestycji oraz spadku popytu na kredyty. Budownictwo będzie przez najbliższe miesiące pod największą presją, ponieważ nie zapowiada się, żeby koniunktura w tej branży się odwróciła.

Poprawiły się również nastroje Polek i Polaków. Nadal jednak bardzo źle  postrzegamy to, co się wydarzyło w gospodarce przez ostatnie 12 miesięcy, ale też wyraźnie lepiej patrzymy w przyszłość. Analogiczna sytuacja ma miejsce gdy podsumowujemy sytuację własnego gospodarstwa domowego.

Nadal wyraźnie lepiej  oceniamy  nasze oczekiwania co do wysokości przyszłej inflacji. To już drugi miesiąc z rzędu, kiedy prognozy Polek i Polaków dotyczące przyszłej inflacji są na relatywnie niskim poziomie. To dobry sygnał. Dalszą poprawę nastrojów przyniesie nam zapewne marzec, choć  pewną niewiadomą jest rekordowy odczyt inflacji w lutym.

Konfederacja Lewiatan

Przedsiębiorcy trochę lepiej oceniają przyszłość
22 lutego 2023

Przedsiębiorcy trochę lepiej oceniają przyszłość

W lutym br. wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury był nieco wyższy lub zbliżony do prezentowanego w styczniu. We wszystkich obszarach znajduje się jednak poniżej średniej długookresowej - podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Nastroje przedsiębiorców uległy nieznacznej poprawie. Trzeba pamiętać jednak, że nadal jesteśmy z wynikami dużo poniżej średniej długookresowej i nadal przeważają pesymiści. Największa poprawa dotyczy przyszłości. To w gastronomii i zakwaterowaniu oraz w budownictwie odnotowujemy największy wzrost oczekiwań, że będzie lepiej. Trzeba jednak uczciwie powiedzieć, że to właśnie w tych branżach wskaźniki koniunktury są najniższe, czyli z poziomu bardzo, bardzo źle przesunęliśmy się na poziom bardzo źle.

Być może znaczną poprawę nastrojów przyniesie kwiecień. To właśnie wtedy powinniśmy już być po ogłoszeniu danych o inflacji za styczeń, luty i wstępnych za marzec. Dla przypomnienia to inflacja stanowi główny powód tak słabych nastrojów. Jej poprawa – zmniejszenie tempa wzrostu cen – może zatem przynieść pewny oddech przedsiębiorcom.

Jednocześnie wraz z poprawą nastrojów w firmach luty przyniósł poprawę sytuacji osobistej Polek i Polaków. Podobnie jednak jak w przypadku przedsiębiorców nie ma wielkich powodów do optymizmu. Bieżący wskaźnik koniunktury (-36,0) jest na prawie takim samym poziomie jak w najgłębszej pandemii (-36,4). Jedna rzecz może cieszyć. Oczekiwania inflacyjne Polek i Polaków są najniższe od maja 2018 r. To dobry sygnał co do wysokości przyszłej inflacji, jak i dla RPP.

Konfederacja Lewiatan

Firmy źle oceniają przyszłość
20 stycznia 2023

Firmy źle oceniają przyszłość

W styczniu br. w większości obszarów gospodarki wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury ukształtował się na poziomie wyższym od tego w grudniu 2022 roku - podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Można śmiało pokusić się o stwierdzenie, że koniunktura w gospodarce i jej poszczególnych działach zachowuje się zgodnie z trendami jakie zauważamy w  zatrudnieniu i wynagrodzeniach. Branże, które relatywnie lepiej oceniają obecną sytuację to te, w których nadal jest większa potrzeba zatrudniania niż zwalniania pracowników oraz te w których pensje rosną najszybciej. Mowa tu o branżach komunikacyjnej, zakwaterowania i gastronomi czy transporcie i magazynowaniu.

Nie zmienia to jednak ogólnych złych nastrojów. Wszyscy przedsiębiorcy zgodnie oceniają znacznie gorzej przyszłość niż obecną sytuację. Nie bez zaskoczenia najgorsze wyniki odnotowuje budownictwo. Tu przewaga pesymistów nad optymistami jest największa. Branża boryka się ze zmiennymi cenami, swoje trzy grosze dokładają stopy procentowe, które zatrzymują akcje kredytowe. Dodatkowo branża ma problemy ze znalezieniem wykwalifikowanych pracowników. Martwią również słabe wyniki przetwórstwa przemysłowego. Może to zwiastować wejście przemysłu w nowy rok z dynamiką wzrostu nawet sięgającą zera.

Nie ma co liczyć również na poprawę nastrojów przedsiębiorców. Od nowego roku będziemy doświadczać ponownie zwiększonych kosztów pracy (wynagrodzenie minimalne) oraz wyższych kosztów prowadzenia działalności gospodarczej.

Konfederacja Lewiatan

Trochę więcej optymizmu, chociaż nastroje konsumenckie nadal są fatalne
19 stycznia 2023

Trochę więcej optymizmu, chociaż nastroje konsumenckie nadal są fatalne

W styczniu br. odnotowano poprawę zarówno obecnych, jak i przyszłych nastrojów konsumenckich w stosunku do poprzedniego miesiąca - podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Nastroje Polek i Polaków uległy poprawie. Lepiej patrzymy w przyszłość i lepiej oceniamy bieżącą sytuację. Trzeba jednak uczciwie powiedzieć, że nadal nastroje są fatalne. Jest gorzej niż w każdym miesiącu najgłębszej pandemii z 2020 r. Jest gorzej niż po wybuchu wojny w Ukrainie. Niecałe 10% respondentów uważa, że sytuacja jego/jej gospodarstwa domowego uległa poprawie w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Ponad 30% uważa, że jest gorsza niż rok wcześniej. Co ciekawe z większym optymizmem niż przed miesiącem patrzymy w przyszłość.

Ta chwilowa poprawa wynika prawdopodobnie z kilku czynników. Przede wszystkim nie sprawdziły się obawy o brak węgla, trzeba też jasno powiedzieć, że pogoda sprzyjała oszczędnościom surowca. Drugą rzeczą był spadek poziomu inflacji, tzw. dezinflacja. Trzecią rzeczą było prawdopodobnie kolejne posiedzenie RPP bez zmiany stóp procentowych.

Niezmiennie od kilku miesięcy piszemy, że ten rok wyborczy będzie bardzo ciekawy pod względem opinii i nastrojów. Będziemy zapewne doświadczać coraz bardziej absurdalnych obietnic ze strony rządzących, tylko po to żeby przed jesiennymi wyborami poprawić te nastroje. Plany rządu będzie jednak psuła dalej inflacja i prawdopodobnie możliwe redukcje zatrudnienia i pogorszenie, choć niewielkie sytuacji na rynku pracy.

Konfederacja Lewiatan

 

Przedsiębiorcy źle oceniają przyszłość
22 grudnia 2022

Przedsiębiorcy źle oceniają przyszłość

W grudniu br. w większości obszarów gospodarki utrzymują się negatywne oceny koniunktury. Wskaźnik ogólnego klimatu znajduje się poniżej średniej długookresowej - podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Nastroje w przemyśle bez zmian, co oznacza albo pogorszenie w stosunku do poprzedniego miesiąca albo utrzymanie ocen na tym samym, niskim poziomie. W najbliższym roku powinniśmy raczej przyjąć postawę, że „dobrze to już było”.

Nastroje zaczynają iść w parze z danymi o produkcji przemysłowej i sprzedaży detalicznej. Jedynym wyjątkiem jest gospodarka magazynowa i transport. Ta branża mimo coraz większego popytu na usługi, wzrost wynagrodzeń i zatrudnienia nadal odnotowuje spadek nastrojów.

Zdecydowanie gorzej oceniamy przyszłość. Wysokich spadków oczekuje gastronomia i zakwaterowanie. To zapewne wynik już zmniejszonego popytu na usługi tej branży. Wraz z ubożeniem będziemy rezygnować w pierwszej kolejności z mniej niezbędnych dóbr i usług. Najwięcej pesymistów znajduje się jednak w branży budowlanej, gdzie bieżące jak i przyszłe nastroje są bardzo złe. Budownictwo doświadcza z każdej strony spowolnienia związanego ze wzrostami cen materiałów budowlanych oraz stóp procentowych, a co za tym ze zmniejszonymi możliwościami finansowania inwestycji budowlanych.

Przedsiębiorcy ciągle wskazują inflację jaką największą barierę rozwoju. Niewiele niżej w tym niechlubnym rankingu zajmuje niepewna sytuacja gospodarcza. To może być ważne w kontekście przyszłorocznych wyborów. Jeśli sytuacja się nie poprawi, prawdopodobnie przedsiębiorcy będą głosować przeciw obecnemu rządowi.

Konfederacja Lewiatan

 

Nastroje w gospodarce coraz gorsze
22 września 2022

Nastroje w gospodarce coraz gorsze

We wrześniu br. wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury w większości obszarów gospodarki kształtował się na poziomie zbliżonym lub niższym od prezentowanego w sierpniu – podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

We wrześniu bieżący wskaźnik koniunktury w przemyśle ponownie spadł, tym razem o 3,6 pkt do -18,8 pkt. Tym samym zbliżyliśmy się z oceną koniunktury w gospodarce do sytuacji z jaką mieliśmy do czynienia w czasie drugiego lockdownu z początku 2021 r.  Niewiele lepiej koniunkturę  oceniają przedsiębiorcy działający w gastronomii i zakwaterowaniu (-18,6 pkt), którzy zdecydowanie gorzej spoglądają w przyszłość. To prawdopodobnie spowodowane jest końcem sezonu wakacyjnego oraz zmniejszonym – mimo wszystko – popytem na usługi turystyczne i gastronomiczne, które dostają inflacyjnym rykoszetem.

Przedsiębiorcy reprezentujący każdą z branż są jednomyślni – gorzej to dopiero będzie. Wszystkie branże zdecydowanie negatywnie oceniają przyszłe warunki prowadzenia działalności gospodarczej. Otwarte pozostaje nadal pytanie o to, na ile te złe nastroje są w stanie przełożyć się na realne zmniejszenie produkcji, czy cięcia na rynku pracy. W naszej ocenie do końca roku mimo wszystko będziemy doświadczać pogarszania się nastrojów przy jednoczesnym utrzymywaniu poziomu produkcji czy sprzedaży. Innymi słowy twarde dane nie będą ulegać znaczącemu pogorszeniu.

Firmom nadal ciąży w największym stopniu wzrost cen. Odsetek przedsiębiorstw, które właśnie inflację podają jako powód zaprzestania inwestycji waha się od 59 do 75%, w zależności od branży. Równie często firmy wskazują na niestabilne i nieprzewidywalne prawo. W tym wszystkim nawet wojna w Ukrainie nie wywiera takiego wpływu na działalność przedsiębiorstw, jak to co się dzieje wewnątrz naszej gospodarki.

Konfederacja Lewiatan

Coraz gorsze nastroje w gospodarce [+MP3]
22 sierpnia 2022

Coraz gorsze nastroje w gospodarce [+MP3]

W sierpniu br. wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury w różnych działach gospodarki kształtował się na poziomie zbliżonym lub niższym do prezentowanego w lipcu – podał GUS.

Wysłuchaj komentarza eksperta

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Wskaźniki koniunktury niezmiennie potwierdzają, że nastroje w gospodarce są złe. Najgorsze na ten moment są w budownictwie oraz przemyśle. Widać, to również w twardych danych, tych dotyczących produkcji budowalnej czy przemysłowej. Złą sytuację w tej drugiej gałęzi potwierdzają również dane indeksu PMI. Wszystko to składa się na obraz spowolnienia gospodarczego, któremu będą towarzyszyły wzrosty cen i stagnacja na rynku pracy.

Z dodatkowych danych GUS wynika, że średnio ¾ firm nie myśli o zwiększaniu zatrudnienia w najbliższym kwartale. Z kolei średnio ponad połowa firm decyduje się na podwyżki w związku z narastającą presją inflacyjną. Choć nadal czynnikiem przeważającym w odpowiedziach o przyczyny podwyżki jest dobra sytuacja przedsiębiorstwa, co cieszy. Może też być dobrym sygnałem, że nasze firmy przez okres odbicia gospodarczego potrafiły zbudować poduszkę bezpieczeństwa, która w czasie spowolnienia pozwoli im przejść przez nie łagodniej.

W przyszłość z optymizmem patrzą jedynie branże telekomunikacyjno-informatyczna oraz związana z ubezpieczeniami i finansowaniem. To również te sektory, w których najszybciej rośnie zatrudnienie.

Konfederacja Lewiatan

Pobierz MP3
Konsumenci w coraz gorszych nastrojach. Wierzą jednak, że będzie lepiej
18 sierpnia 2022

Konsumenci w coraz gorszych nastrojach. Wierzą jednak, że będzie lepiej

W sierpniu br. nastąpiło pogorszenie zarówno obecnych, jak i przyszłych nastrojów konsumenckich w stosunku do poprzedniego miesiąca. Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej wyniósł - 44,9 i był niższy w stosunku do poprzedniego miesiąca – podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Nastroje Polaków są prawie tak złe jak w czasie najgłębszej pandemii. Największe obawy oraz złe oceny dotyczą sytuacji w kraju. Wskaźnik oceny ostatnich 12 miesięcy zbliża się do swojego historycznego minimum z początku lat dwutysięcznych XX w.  Konsumenci oceniają również źle przyszłą sytuację w kraju.  Trochę lepiej postrzegamy kondycję swojego gospodarstwa domowego, ale również generalnie wartości wskaźników ocierają się o głębokie dno.

Oczywiście na takie postrzeganie rzeczywistości mają wpływ niezmiennie dwa czynniki. Niepewność co do rozwoju wojny na wschodzie oraz wysokie ceny towarów i usług. Do tego dochodzą zapewne zbliżające się wielkimi krokami problemy z zaopatrzeniem w energię i ciepło oraz wzrostami cen za nośniki energii.

W danych rysuje się jednak nutka optymizmu. Polki i Polacy postrzegają obecną sytuację jako przejściową. Świadczą o tym lepsze oczekiwania co do przyszłości niż bieżąca ocena teraźniejszej sytuacji.  Pytanie czy ten optymizm nie zgaśnie wraz z początkiem nowego roku, gdy okaże się, że sytuacja gospodarcza kraju jest gorsza niż to rysują główne instytucje rządowe.

Konfederacja Lewiatan

Firmy zaczynają odczuwać skutki wojny w Ukrainie [+MP3]
22 marca 2022

Firmy zaczynają odczuwać skutki wojny w Ukrainie [+MP3]

fot. Dagmara_K / Shutterstock

Wskaźnik ogólnego, bieżącego klimatu koniunktury w przemyśle w marcu wyniósł -16,7 pkt., co oznacza spadek w ciągu miesiąca o 6,7 pkt. – podał dzisiaj GUS.

Wysłuchaj komentarza naszego eksperta

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

Kolejny miesiąc z rzędu badania koniunktury pokazują, że nastroje w przemyśle są minorowe, a sama przyszłość też nie jest postrzegana pozytywnie. Mimo to, ogromny popyt konsumencki nie pozwala wyhamować przedsiębiorstwom z produkcją, gdzie w normalnych warunkach przy takich cenach producenckich przemysł doświadczałby recesji.

Najbardziej skutki wojny, a dokładnie wyjazdu pracowników do Ukrainy odczuwają dwie branże: transportowa oraz budowlana. O ile bieżąca ocena nie jest specjalnie gorsza od ogólnej koniunktury, to skala redukcji z miesiąca na miesiąc pokazuje, że te dwie branże w najbliższym czasie będą pod bardzo silną presją w kwestii możliwości wywiązywania się ze swoich zobowiązań lub realizacją nowych zamówień. Tylko w samym transporcie przyszły wskaźnik koniunktury spadł w marcu z -12,7 pkt. do -28,3 pkt. W budownictwie przedsiębiorcy równie krytycznie patrzą w przyszłość – spadek z -19,3 pkt. do -26,5 pkt.

Z pozytywnych informacji należy zauważyć sukcesywne odbudowywanie się branży, która w największym stopniu ucierpiała podczas pandemii, a która do tej pory nie odzyskała poziomu sprzed lutego 2020 r., tj. zakwaterowanie i gastronomia. Mimo, że nadal przeważają w tej branży oceny negatywne, to w marcu bieżąca sytuacja jest oceniana przez przedsiębiorców lepiej niż przed miesiącem. Jako  jedyni patrzą w przyszłość bardziej optymistycznie aniżeli reszta branż. Złożyły się na to prawdopodobnie dwa czynniki. Wchodzimy w sezon turystyczny (okres świąteczny) oraz zapowiedź zakończenia obostrzeń pandemicznych, co przedsiębiorcy mogli uznać, że nie będzie już powrotu do częściowych ograniczeń działalności w najbliższej przyszłości.

Konfederacja Lewiatan

Ustępująca pandemia i spadek cen paliw poprawiły nastroje konsumentów [+MP3]
23 lutego 2022

Ustępująca pandemia i spadek cen paliw poprawiły nastroje konsumentów [+MP3]

Nastroje konsumentów w lutym br. poprawiły się, choć nadal przeważają pesymiści. Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej wyniósł -27,7 i był lepszy niż przed miesiącem o 1,5 pkt proc. – podał GUS.

Komentarz Mariusza Zielonki, eksperta ekonomicznego Konfederacji Lewiatan

W szczegółowych danych widać, że Polki i Polacy przede wszystkim zdecydowanie lepiej oceniają w bieżącym miesiącu sytuację finansową swojego gospodarstwa domowego, niż rok wcześniej i nieznacznie lepiej niż przed miesiącem. Pozytywniej również patrzymy w przyszłość, choć podobnie jak przy bieżącej ocenie nadal przeważają oceny pesymistyczne. Wyprzedzający wskaźnik ufności konsumenckiej wyniósł w lutym -19,3 pkt. i był wyższy o 4,2 pkt. proc. niż na początku  roku. Lepiej postrzegamy przyszłość naszego gospodarstwa jak również gospodarki w najbliższych 12 miesiącach.

Poprawa wyników ma dwa źródła. Przede wszystkim komunikaty dochodzące z Polski, ale również płynące z innych państw, a dotyczące znoszenia restrykcji pandemicznych oraz ogłaszania końca piątej fali zdecydowanie wpłynęły na pozytywną ocenę zarówno bieżącą jak i dotyczącą przyszłości. Drugim elementem jaki pozytywnie wpłynął na nasze postrzeganie rzeczywistości to wyraźna obniżka cen paliw.

Obywatele uwierzyli, choć w naszej ocenie niesłusznie, że rząd jest w stanie skutecznie walczyć z inflacją. Mimo wszystko cena benzyny, która spadła niżej niż by wynikało to z matematycznej obniżki VAT-u na paliwo, oddziałuje na świadomość. Jednocześnie nasze oczekiwania, co do wzrostu cen w najbliższych miesiącach są najniższe od września 2021 r. W związku z tym, że w lutym wskaźnik cen spadnie w stosunku do stycznia, można się spodziewać, że nastroje ulegną poprawie, choć może się pojawić kolejny czynnik, który odbije się negatywnie na wynikach koniunktury, a jest to eskalacja konfliktu na Ukrainie.

Konfederacja Lewiatan

 

Pobierz MP3